Przejdź do treści

Przebaczenie, najtrudniejszy akt miłości

Przebaczenie nie oznacza, że krzywda była nieważna, ani że trzeba udawać, że nic się nie stało. Czym jest chrześcijańskie przebaczenie, czym nie jest i jak zacząć przebaczać, gdy rana wciąż boli?

R
Rafał
5 min czytania
267
Zdjęcie: Przebaczenie, najtrudniejszy akt miłości

Ile razy mam przebaczyć?

Piotr zadał Jezusowi pytanie, które pewnie zadaje sobie każdy z nas: „Panie, ile razy mam przebaczyć, jeśli mój brat zawini względem mnie? Czy aż do siedmiu razy?” (Mt 18,21). Siedem wydawało mu się bardzo hojną liczbą. Rabini uczyli wtedy, że wystarczy przebaczyć trzy razy.

Jezus odpowiedział: „Nie mówię ci, że aż siedem razy, lecz aż siedemdziesiąt siedem razy” (Mt 18,22). Nie chodziło o to, żeby liczyć do siedemdziesięciu siedmiu. Chodziło o to, żeby w ogóle przestać liczyć.

To jedno z najtrudniejszych wymagań Ewangelii. Łatwo mówić o przebaczeniu, dopóki nikt nas naprawdę nie skrzywdził. Gdy rana jest prawdziwa — zdrada, przemoc, oszustwo, upokorzenie — przebaczenie wydaje się niemożliwe, a nawet niesprawiedliwe.

Czym przebaczenie nie jest

Wiele nieporozumień wokół przebaczenia wynika z tego, że mylimy je z czymś innym. Warto więc najpierw powiedzieć, czym przebaczenie nie jest.

Nie jest zapomnieniem. Nie da się wymazać z pamięci krzywdy. Przebaczenie nie polega na amnezji, ale na tym, że pamięć przestaje nas zatruwać.

Nie jest udawaniem, że nic się nie stało. Przebaczyć można tylko coś, co było złe. Kto mówi „nic się nie stało”, ten nie przebacza, tylko bagatelizuje.

Nie jest usprawiedliwieniem zła. Przebaczenie nie oznacza, że to, co ktoś zrobił, było w porządku. Zło nadal jest złem.

Nie jest zgodą na dalszą krzywdę. Przebaczyć można i trzeba, ale nie oznacza to obowiązku pozostania w relacji, w której ktoś nas krzywdzi. Osoba doświadczająca przemocy może przebaczyć sprawcy i jednocześnie odejść, zgłosić sprawę na policję, chronić siebie i dzieci. Przebaczenie i sprawiedliwość nie wykluczają się.

Nie jest pojednaniem. Pojednanie wymaga dwóch stron: tego, kto przebacza, i tego, kto żałuje. Przebaczyć można jednostronnie, nawet jeśli druga osoba nie przeprosiła albo już nie żyje.

Czym zatem jest przebaczenie?

Przebaczenie to decyzja, żeby zrezygnować z prawa do zemsty. Żeby nie oddawać zła za zło. Żeby nie trzymać drugiego człowieka w więzieniu swojej urazy — i samemu z tego więzienia wyjść.

Często mówi się, że brak przebaczenia jest jak picie trucizny w nadziei, że zaszkodzi komuś innemu. Uraza zżera przede wszystkim tego, kto ją nosi. Odbiera sen, radość, zdolność do zaufania. Przebaczenie jest więc nie tylko darem dla winnego, ale także uwolnieniem dla skrzywdzonego.

Przebaczenie z krzyża

Najbardziej poruszający przykład przebaczenia daje sam Jezus. Wisząc na krzyżu, w nieopisanym bólu, wśród szyderstw, mówi:

„Ojcze, przebacz im, bo nie wiedzą, co czynią.” (Łk 23,34)

Jezus nie czeka, aż żołnierze przeproszą. Nie stawia warunków. Przebacza w chwili, gdy krzywda trwa. To przebaczenie nie było łatwe ani tanie — kosztowało Go wszystko.

Chrześcijanie przebaczają nie dlatego, że są lepsi od innych, ale dlatego, że sami otrzymali przebaczenie. Święty Paweł pisze: „Bądźcie dla siebie nawzajem dobrzy i miłosierni! Przebaczajcie sobie, tak jak i Bóg nam przebaczył w Chrystusie” (Ef 4,32). Kto doświadczył Bożego miłosierdzia, uczy się okazywać je innym.

Jan Paweł II w celi zamachowca

13 maja 1981 roku na placu Świętego Piotra Mehmet Ali Ağca strzelił do Jana Pawła II. Papież cudem przeżył. Już kilka dni później, jeszcze ze szpitala, powiedział, że przebacza swojemu „bratu, który go zranił”. A w grudniu 1983 roku odwiedził go w rzymskim więzieniu i długo z nim rozmawiał w cztery oczy.

Zdjęcie papieża siedzącego obok człowieka, który chciał go zabić, obiegło cały świat. Przebaczenie nie oznaczało, że Ağca uniknął kary — nadal odbywał wyrok. Ale pokazało, że przebaczenie jest możliwe nawet wobec najcięższej krzywdy.

Przebaczenie to proces

W prawdziwym życiu przebaczenie rzadko jest jednorazowym aktem. Częściej jest drogą, która trwa miesiącami, a nawet latami. Można podjąć decyzję o przebaczeniu, a uczucia urazy będą jeszcze wracać. To normalne. Wtedy trzeba tę decyzję odnawiać — czasem codziennie.

Oto kilka kroków, które mogą pomóc:

Nazwij krzywdę. Powiedz sobie i Bogu dokładnie, co się stało i jak bardzo cię to zraniło. Nie da się przebaczyć czegoś, czego się nie nazwało.

Pozwól sobie na emocje. Gniew, żal i smutek są naturalną reakcją na krzywdę. Wyraź je przed Bogiem, jak psalmiści. Przebaczenie nie polega na tłumieniu uczuć.

Podejmij decyzję. Powiedz: „Panie, chcę przebaczyć. Nie umiem jeszcze, ale chcę”. To już jest początek.

Módl się za tę osobę. To trudne, ale skuteczne. Jezus mówił: „Módlcie się za tych, którzy was prześladują” (Mt 5,44). Na początku może to być jedno zdanie, nawet wypowiedziane przez zaciśnięte zęby.

Daj sobie czas. Nie oskarżaj się, że przebaczenie trwa długo. Bóg jest cierpliwy wobec twojej drogi.

Szukaj wsparcia. Przy głębokich ranach — zwłaszcza z dzieciństwa czy z przemocy — pomoc psychoterapeuty bywa bardzo cenna. Rozmowa z kapłanem lub kierownikiem duchowym także może pomóc.

Przebaczenie sobie

Czasem najtrudniej przebaczyć samemu sobie. Ludzie latami noszą w sobie winę za błędy z przeszłości, nawet po spowiedzi. Tymczasem jeśli Bóg przebaczył, to odmawianie sobie przebaczenia jest w gruncie rzeczy stawianiem siebie wyżej niż Bóg. Przyjęcie przebaczenia wymaga pokory.

Wolność

Przebaczenie jest najtrudniejszym aktem miłości, bo dotyczy ludzi, którzy na nią nie zasłużyli. Ale jest też jednym z najbardziej wyzwalających. Ten, kto przebacza, przestaje być zakładnikiem swojej krzywdy. Odzyskuje wolność, żeby żyć dalej.

W modlitwie „Ojcze nasz” codziennie mówimy: „odpuść nam nasze winy, jako i my odpuszczamy naszym winowajcom”. To zdanie jest zarówno wezwaniem, jak i obietnicą. Bóg, który przebacza nam, da nam też siłę, żebyśmy przebaczali innym.

Udostępnij:

Komentarze (0)

Bądź pierwszą osobą, która skomentuje ten artykuł.

Dodaj komentarz

Komentarze są moderowane. Prosimy o kulturalną i budującą dyskusję.

Podobne artykuły