Dekalog — 10 przykazań. Zakaz czy zaproszenie?

Dekalog nie jest zbiorem zakazów

Przez wieki dekalog funkcjonował w kulturze jako lista „nie rób". Nie zabijaj. Nie kradnij. Nie cudzołóż. I choć zakazy tam są — to nie jest jego serce.

Spójrz na pierwsze słowa, zanim padnie jakiekolwiek przykazanie: „Ja jestem Pan, twój Bóg, który cię wywiódł z ziemi egipskiej, z domu niewoli" (Wj 20,2). Bóg najpierw mówi: kto jestem dla ciebie. Dopiero potem — jak żyć.

Wolność, nie więzienie

Wyobraź sobie, że ktoś bliski mówi ci: nie chodź tą drogą nocą, tam jest niebezpiecznie. To nie jest zakaz — to troska. Dekalog jest taki właśnie. Bóg, który zna ludzką naturę i wie, co niszczy człowieka, mówi: tutaj nie idź. Tu możesz się skrzywdzić.

Nie zabijaj — bo zabójstwo niszczy też ciebie. Nie kradnij — bo chciwość dusi. Nie cudzołóż — bo zdrada kruszy fundamenty, na których budujesz.

„Prawo Pańskie jest doskonałe i krzepi ducha." — Ps 19,8

Trzy przykazania o Bogu, siedem o człowieku

Pierwsze trzy przykazania mówią o relacji z Bogiem: nie miej innych bogów, nie bierz imienia Bożego nadaremnie, święć dzień święty. Pozostałe siedem — o relacjach między ludźmi.

Jezus streścił całe Prawo dwoma przykazaniami: miłuj Boga i miłuj bliźniego. Dekalog jest po prostu rozwinięciem tej miłości.

Przykazanie, które zapominamy

Czwarte przykazanie brzmi: czcij ojca i matkę. W kulturze kultu młodości i indywidualizmu to przykazanie jest dziś szczególnie trudne i szczególnie potrzebne. Nie chodzi o ślepe posłuszeństwo — chodzi o wdzięczność i szacunek dla tych, przez których przyszedłeś na świat.